Εξώφυλλο & Δελτίο τύπου

1η Έκδοση: Νοέμβριος 2025

«Μέχρι πού θα φτάσει, ενώ ο κόσμος δίνει την εντύπωση ότι κοιμάται ύπνο βαθύ και δεν μπορεί να κρατήσει τα µάτια του ανοιχτά μπροστά σε αυτή την τεράστια πληγή, μια πληγή τόσο μεγάλη όσο ένας ολόκληρος λαός, μια πληγή που φαίνεται πως κανείς δεν νοιάζεται ούτε να θεραπεύσει ούτε να ανακουφίσει;»

Το πνεύμα ενός τόπου το διαμορφώνουν οι άνθρωποι που τον κατοικούν, οι ιστορίες που διασταυρώνονται στους δρόμους του. Και αυτό ισχύει µε ιδιαίτερο τρόπο και ακόμη περισσότερο για την Παλαιστίνη, φύλακα ιστορικών τομών, στιγμών που άλλαξαν τον ρου της ιστορίας και θέατρο μιας από τις πιο οδυνηρές σελίδες της σύγχρονης ιστορίας.

Η Φραντσέσκα Αλµπανέζε, η ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ για την κατάσταση των ανθρώπινων δικαιωμάτων στα κατεχόμενα από το 1967 παλαιστινιακά εδάφη, ένα από τα πιο καταρτισμένα και αξιόπιστα πρόσωπα όσον αφορά το νομικό καθεστώς και την κατάσταση των Παλαιστινίων –αγαπητή (ή μισητή) σε ολόκληρο τον κόσμο για την ακεραιότητα και το πάθος µε τα οποία υπερασπίζεται τα δικαιώματα ενός λαού που καταπιέζεται εδώ και δεκαετίες– στο βιβλίο αυτό µας προσφέρει ιστορίες που συνυφαίνουν πληροφορίες, σκέψεις, συναισθήματα, εσωτερικές διαδρομές και προσωπικά βιώματα. Ένα ταξίδι που αρθρώνεται γύρω από δέκα ανθρώπους, οι οποίοι συντρόφεψαν τη Φραντσέσκα στην κατανόηση της ιστορίας, του παρόντος και του μέλλοντος της Παλαιστίνης.

Δέκα ιστορίες που πλέκονται µε τις ζωές πολλών άλλων, θέτοντάς µας ερωτήσεις στις οποίες είμαστε υποχρεωμένοι να απαντήσουμε: Ποιες είναι οι συνέπειες της κατοχής; Πού βρίσκεται το σπίτι ενός πρόσφυγα; Ποιες είναι οι συνθήκες στις οποίες ζει ο παλαιστινιακός λαός; Μέχρι πού μπορεί να φτάσει η αγριότητα μιας γενοκτονίας; Ερωτήματα που δεν μπορούμε να προσπεράσουμε, τα οποία συνδέονται µε πρόσωπα και τόπους που µας επιτρέπουν να αντιληφθούμε τι ήταν η Παλαιστίνη μέχρι τις 7 Οκτωβρίου 2023 και τι είναι τώρα.

Διαβάστε εδώ την προδημοσίευση του βιβλίου στο in.gr (19/11/2025).
Ακούστε εδώ μια συζήτηση του μεταφραστή του βιβλίου Παναγιώτη Τσιαμούρα με τον Θανάση Λαζαρίδη, Στο Κόκκινο (14/12/25).

Γράφει η Ναταλί Χατζηαντωνίου για την Εφημερίδα των Συντακτών
Φραντσέσκα Αλμπανέζε Τα δέκα πρόσωπα μιας γενοκτονίας

(...) Το «Οταν ο κόσμος κοιμάται - Ιστορίες, λέξεις και πληγές της Παλαιστίνης», που κυκλοφόρησε πρόσφατα, μόλις τον Μάιο του 2025, από τον ιταλικό εκδοτικό οίκο Rizzoli, μεταφράστηκε στα ελληνικά από τον Παναγιώτη Τσιαμούρα και κυκλοφορεί ήδη από τις εκδόσεις «Τόπος», είναι η καταβύθιση στην ιστορία, στην καθημερινότητα και στην ψυχή του παλαιστινιακού λαού μέσα από δέκα πορτρέτα ανθρώπων, η ζωή των οποίων με τον έναν ή τον άλλο τρόπο συνδέεται άρρηκτα με το παλαιστινιακό ζήτημα. Αυτή η «πινακοθήκη» στα δυτικά μάτια «εξανθρωπίζει» ξανά τους Παλαιστινίους και τους κάνει, από ψυχρούς αριθμούς θυμάτων, εξ αρχής πρόσωπα. Αλλά και καθένα πρόσωπο από τα δέκα χρησιμεύει στην Αλμπανέζε, έτσι όπως ξεδιπλώνει την αφήγησή της, ως χαρακτηριστικό παράδειγμα αλλά και ως πρόσωπο-σύμβολο μιας ιστορίας πολύ μεγαλύτερης, πολύ αρχαιότερης, πολύ τραγικότερης. Η Χιντ εν προκειμένω και η δραματική ιστορία της 6χρονης που δολοφονείται μέσα σ' ένα αυτοκίνητο από πυρά του ισραηλινού στρατού είναι το σύμβολο που επιτρέπει στην Αλμπανέζε να αφηγηθεί πολύ ευρύτερα «Τι είναι η παιδική ηλικία στην Παλαιστίνη», περιλαμβάνοντας στο πρώτο αυτό κεφάλαιο του βιβλίου της πολλές ακόμα προσωπικές ιστορίες, τεκμήρια, μαρτυρίες, πληροφορίες και ντοκουμέντα για την κατάσταση που βιώνουν καθημερινά τα παιδιά, όσα εκ των οποίων επιβιώνουν φέρουν ανεξίτηλα τραύματα.
Τα δέκα πρόσωπα ούτως ή άλλως εκπροσωπούν «δέκα ιστορίες που πλέκονται με τις ζωές πολλών άλλων, θέτοντάς μας ερωτήσεις στις οποίες είμαστε υποχρεωμένοι να απαντήσουμε: Ποιες είναι οι συνέπειες της κατοχής; Πού βρίσκεται το σπίτι ενός πρόσφυγα; Ποιες είναι οι συνθήκες στις οποίες ζει ο παλαιστινιακός λαός; Μέχρι πού μπορεί να φτάσει η αγριότητα μιας γενοκτονίας; Ερωτήματα που δεν μπορούμε να προσπεράσουμε, τα οποία συνδέονται με πρόσωπα και τόπους που μας επιτρέπουν να αντιληφθούμε τι ήταν η Παλαιστίνη μέχρι τις 7 Οκτωβρίου 2023 και τι είναι τώρα». (...)
Κυρώσεις
«Από τα πιο καταρτισμένα και αξιόπιστα πρόσωπα όσον αφορά το νομικό καθεστώς και την κατάσταση των Παλαιστινίων - αγαπητή (ή μισητή) σε ολόκληρο τον κόσμο για την ακεραιότητα και το πάθος με τα οποία υπερασπίζεται τα δικαιώματα ενός λαού που καταπιέζεται εδώ και δεκαετίες», η Αλμπανέζε έχει διασυρθεί ως «αντισημίτρια» (στο βιβλίο της πάντως απαντά με το κεφάλαιο «Πώς αναγνωρίζεις έναν αντισημίτη») και έχει υποστεί προσωπική δίωξη και επίσημες κυρώσεις από τις ΗΠΑ και την κυβέρνηση Τραμπ. Μόλις τον περασμένο Ιούλιο η Ουάσινγκτον την κατήγγειλε για «εκστρατεία πολιτικού και οικονομικού πολέμου» εναντίον των ΗΠΑ και του Ισραήλ και ο Αμερικανός υπουργός Εξωτερικών Μάρκο Ρουμπιο την κατηγόρησε δημοσίως ότι «έχει εκτοξεύσει απροκάλυπτο αντισημιτισμό, έχει εκφράσει υποστήριξη στην τρομοκρατία και περιφρόνηση για τις Ηνωμένες Πολιτείες, το Ισραήλ και τη Δύση». Η ίδια δεν πτοήθηκε, αντιθέτως στην έκθεσή της «Από την οικονομία της κατοχής στην οικονομία της γενοκτονίας» κατονόμασε αρκετές μεγάλες αμερικανικές εταιρείες που βοηθούν το Ισραήλ στην παλαιστινιακή γενοκτονία, επισημαίνοντας ότι η έκθεσή της «δείχνει γιατί η γενοκτονία του Ισραήλ συνεχίζεται: επειδή είναι κερδοφόρα για πολλούς». Και απηύθυνε μια σειρά επιστολών καλώντας άλλες χώρες να ασκήσουν πιέσεις στο Ισραήλ, ώστε μέσω κυρώσεων να τερματιστεί ο θανατηφόρος βομβαρδισμός της Λωρίδας της Γάζας. Την ίδια περίοδο προτάθηκε για το Νόμπελ Ειρήνης 2025.

Στα ελληνικά κυκλοφόρησε πριν από μερικούς μήνες από τον «Καιρό Πολιτισμού», σε μετάφραση Παναγιώτη Τσιαμούρα και πάλι, το δοκίμιό της «Κατηγορώ (J’accuse)» που γράφτηκε με τη συμβολή του Κρίστιαν Ελια και με επίμετρο από τη Ρομπέρτα ντε Μοντιτσέλι.

Διαβάστε το άρθρο εδώ
Ναταλί Χατζηαντωνίου, Εφ. Συντακτών (09/12/2025)

Γράφει ο Γιώργος Σιακαντάρης για την Bookpress

Συγκλονιστικό οδοιπορικό της νομικού και ειδικής εισηγήτριας του ΟΗΕ για την κατάσταση των ανθρωπίνων δικαιωμάτων στα κατεχόμενα από το 1967 παλαιστινιακά εδάφη. Οι συλλήψεις και οι δολοφονίες παιδιών, Παλαιστίνιοι που αγωνίζονται να βρουν μια θέση κάτω από τον ήλιο και τα στρατεύματα κατοχής τούς το αρνούνται, Εβραίοι που αρνούνται το στάτους κβο και αγωνίζονται εναντίον αυτής της γενοκτονίας, δυτικοί που ήρθαν να βοηθήσουν τους κατοίκους στα κατεχόμενα και τη Γάζα παρελαύνουν σ’ αυτό το αποκαλυπτικό για τις συνθήκες κατοχής στα παλαιστινιακά εδάφη. Ένα βιβλίο για την αγριότητα της κατοχής, το οποίο διαβάζεται σαν να βλέπει κανείς μια κινηματογραφική ταινία,  οι σκηνές του οποίου πολλές φορές σε κάνουν να δακρύζεις ή να κλείνεις τα μάτια, αν θέλεις ακόμη να λέγεσαι άνθρωπος.

Διαβάστε το άρθρο, εδώ
Γιώργος Σιακαντάρης, Bookpress (08/12/2025)

Γράφει ο Τάσος Τσακίρογλου για την Εφημερίδα των Συντακτών
Ενα βιβλίο-καταγγελία για την υποκρισία της Δύσης

(...) Η συγγραφέας μέμφεται και τη Δύση, χωρίς την οικονομική βοήθεια της οποίας το Ισραήλ δεν θα μπορούσε να επιτελέσει τη γενοκτονία. Αφήστε και το σχέδιο του Τραμπ για business περί Ριβιέρας της Μεσογείου με ανοικοδόμηση από αμερικανικές και ισραηλινές εταιρείες.

Η Αλμπανέζε αποδομεί το αφήγημα ότι η κατεδάφιση της Γάζας ξεκίνησε από την 7η Οκτωβρίου του 2023 και υποστηρίζει ότι η γενοκτονία και ο αποικισμός εκτυλίσσεται σε βάθος δεκαετιών, τουλάχιστον από τη Νάκμπα (καταστροφή) του 1948. Και καταλήγει με τη διαπίστωση του Καρλ Μαρξ για την Αγγλία πως δεν θα είναι ποτέ ελεύθερη μέχρι να απελευθερώσει την Ιρλανδία. Συγκεκριμένα αναφέρει: «Γιατί στην απελευθέρωση του παλαιστινιακού λαού από την καταπίεση του απαρτχάιντ βρίσκεται το κλειδί για την απελευθέρωση των ίδιων των Ισραηλινών». (...)

Διαβάστε το άρθρο, εδώ
Τάσος Τσακίρογλου, Εφημερίδα των Συντακτών (23/01/2026)

​

Γράφει ο Πέτρος Κατσάκος για τη Rosa.gr
Φραντσέσκα Αλμπανέζε: Όταν ο κόσμος κοιμάται… αλλά η Παλαιστίνη ματώνει

(...) Ένα βιβλίο που ζητά εγρήγορση. Το «Όταν ο κόσμος κοιμάται» απευθύνεται σε αναγνώστες που αναζητούν ουσία και όχι εύκολες απαντήσεις. Η ελληνική έκδοση ενισχύει τη δύναμη του πρωτοτύπου, προσφέροντας ένα κείμενο ρέον και στιβαρό, ικανό να στηρίξει το βάρος των αφηγήσεων. Πρόκειται για ένα βιβλίο που λειτουργεί ως υπενθύμιση. Η γνώση συνεπάγεται στάση, και η στάση έχει κόστος. Σε μια εποχή όπου η πληροφορία καταναλώνεται γρήγορα, το έργο της Φραντσέσκα Αλμπανέζε επιμένει στον χρόνο, στη μνήμη και στην ευθύνη του βλέμματος. (...)

Διαβάστε το άρθρο, εδώ
Πέτρος Κατσάκος, ROSA.gr (28/01/2026)

Γράφει ο Διονύσης Μαρίνος για την Bookpress
Τα θύματα του πολέμου λένε την ιστορία τους

(...) Το βιβλίο της Φραντσέσκα Αλμπανέζε Όταν ο κόσμος κοιμάται (μτφρ. Παναγιώτης Τσιαμούρας, εκδ. Τόπος) δεν ασχολείται με τα μεγάλα διακυβεύματα της πολιτικής, δεν μπαίνει στα χωράφια της διπλωματίας και δεν επιδιώκει να μας κάνει κοινωνούς των γεωπολιτικής, που μοιάζει με θανατηφόρο παίγνιο στις μέρες μας.

Αποτελεί μια σπάνια περίπτωση γραφής που κινείται με επιτυχία στο όριο ανάμεσα στη μαρτυρία και τη λογοτεχνία. Παρά το γεγονός ότι πρόκειται για μη φανταστικό έργο, καθώς καταγράφει τις εμπειρίες και τις παρατηρήσεις ανθρώπων από τη ζωή τους υπό κατοχή στην Παλαιστίνη, κατορθώνει να υπερβεί τον καθαρά τεκμηριωτικό χαρακτήρα των δημοσιεύσεων ανθρωπίνων δικαιωμάτων και να δημιουργήσει ένα κείμενο που διαθέτει αισθητική ένταση και αφηγηματικό βάρος.

Η συγγραφέας, ως Ειδική Εισηγήτρια του ΟΗΕ για τα Κατεχόμενα Παλαιστινιακά Εδάφη, έχει στη διάθεσή της έναν μοναδικό συνδυασμό γνώσεων και βιωμάτων, το οποίο μετατρέπει σε αφηγηματική τεχνική, προσεγγίζοντας την αφήγηση όπως θα προσέγγιζε ένας μυθιστοριογράφος την ψυχολογία και την καθημερινότητα των χαρακτήρων του.

Δέκα βιωματικές αφηγήσεις
Η δομή του βιβλίου είναι επιμελώς αποσπασματική· αποτελείται από δέκα προσωπικές αφηγήσεις ανθρώπων που συναντήθηκαν με την Αλμπανέζε ή που έχουν βιώσει τον πόλεμο, την κατοχή και την καθημερινή βία με τρόπους που οι αριθμοί και οι νομικές αναφορές αδυνατούν να αποδώσουν. Η επιλογή αυτής της μορφής -σχεδόν κεφαλαίων που λειτουργούν ανεξάρτητα αλλά και ως σύνολο- ενισχύει το αίσθημα της κατακερματισμένης πραγματικότητας στην οποία ζουν οι Παλαιστίνιοι και δημιουργεί μια συνειδητή αφήγηση πολλαπλών φωνών, όπου κάθε προσωπικό αφήγημα λειτουργεί ως μικρό, αυτόνομο οικοσύστημα εμπειριών, συναισθημάτων και παρατηρήσεων.

Μέσα από αυτή την τεχνική, η συγγραφέας αποφεύγει τον κίνδυνο της μονοδιάστατης ή αφηρημένης παρουσίασης· οι ιστορίες είναι συγκεκριμένες, σωματικές και βιωματικές. Το ύφος είναι ταυτόχρονα λιτό και ποιητικό. Αποφεύγει συνειδητά τον λυρισμό και καταφέρνει να αποδώσει με ακρίβεια και δύναμη εικόνες του πόνου και της αντοχής. Οι καθημερινές κινήσεις, τα βλέμματα και οι λέξεις των ανθρώπων που αφηγούνται τις ιστορίες τους οικοδομούν ένα συνολικό ψυχογραφικό πορτρέτο της κατοχής, καθιστώντας την ανάγνωση ταυτόχρονα βιωματική και διανοητικά απαιτητική. Η αφηγηματική φωνή διατηρεί ένα διπλό επίπεδο: από τη μια υπάρχει η προσωπική φωνή των αφηγούμενων, που δίνει το «αφήγημα από μέσα», και από την άλλη η φωνή της Αλμπανέζε, η οποία, ως ερευνήτρια, εισάγει το αναλυτικό, κριτικό και νομικό πλαίσιο.

Η ανθρώπινη ζεστασιά
Ο συνδυασμός αυτός επιτρέπει στο κείμενο να κινείται με άνεση ανάμεσα στην υποκειμενικότητα και την αντικειμενικότητα, χωρίς να χάνει ούτε την ανθρώπινη ζεστασιά ούτε τη νοητική αυστηρότητα που απαιτείται για την παρουσίαση τόσο ευαίσθητων θεμάτων. Ο αναγνώστης δεν αισθάνεται ότι διαβάζει έναν απλό νομικό ή ανθρωπιστικό τόμο· νιώθει ότι μπαίνει μέσα στην καθημερινότητα των ανθρώπων, συμμετέχοντας στα βιώματά τους, στις ελπίδες, στις απώλειες και στους φόβους τους.

Η ένταξη των προσωπικών αφηγήσεων στο ευρύτερο πλαίσιο ενός νομικού και ανθρωπιστικού κειμένου δημιουργεί μια σπάνια ειδολογική σύνθεση. Το βιβλίο δεν είναι απλώς συλλογή μαρτυριών· κινείται στο μεταίχμιο ανάμεσα στη λογοτεχνία και τη δημοσιογραφική-ανθρωπιστική καταγραφή. Το στοιχείο που το καθιστά ιδιαίτερα ενδιαφέρον για έναν λογοτεχνικό αναγνώστη είναι η ικανότητα της Αλμπανέζε να μετατρέπει την τεκμηριωμένη εμπειρία σε αφηγηματικό υλικό με λογοτεχνική πυκνότητα.

Αφηγηματική πολυφωνία
Οι αφηγήσεις λειτουργούν σαν μικρά διηγήματα, με σαφή αρχή, μέση και τέλος, ακόμη και όταν το σύνολο του έργου αποφεύγει την παραδοσιακή πλοκή. Κάθε κεφάλαιο, κάθε αφήγηση, είναι ένα μικρό πορτρέτο ανθρώπινων συναισθημάτων, όπου η αγωνία, η απώλεια, η οργή αλλά και η ελπίδα εκφράζονται με τρόπο άμεσο και συγκινητικό.

Το βιβλίο αξιοποιεί το εργαλείο της διπλής φωνής με μεγάλη επιδεξιότητα: από τη μία η φωνή των αφηγημένων προσώπων δίνει ζωντάνια και προσωπικότητα στις ιστορίες, ενώ από την άλλη η φωνή της συγγραφέως προσφέρει ανάλυση, θεσμικό και νομικό πλαίσιο. Αυτός ο συνδυασμός δημιουργεί μια μορφή κριτικής αφηγηματικής πολυφωνίας, που επιτρέπει στον αναγνώστη να αντιληφθεί τα βιώματα των Παλαιστίνιων χωρίς να χάνει τη σύνδεση με την κοινωνική και πολιτική πραγματικότητα.

Τα γεγονότα ως μέσο
Η Αλμπανέζε δεν περιορίζεται σε ψυχογραφικές περιγραφές· χρησιμοποιεί τα γεγονότα και τις παρατηρήσεις ως μέσο για να αναδείξει την ανθρωπιστική διάσταση του έργου, υπερβαίνοντας την απλή καταγραφή της βίας. Η συγγραφέας μετατρέπει την πραγματικότητα σε ζωντανό αφηγηματικό υλικό, όπου η τέχνη της αφήγησης συνυπάρχει με την αλήθεια των γεγονότων. Σε μια εποχή όπου οι πληροφορίες για τον πόλεμο και την κατοχή συχνά παραμένουν αποστασιοποιημένες, αυτό το βιβλίο προσφέρει μια προσωπική και βιωματική οπτική που ενεργοποιεί τον αναγνώστη συναισθηματικά και ηθικά.

Η επιλογή του τίτλου λειτουργεί ως κριτική στο συλλογικό αίσθημα αδράνειας, υπογραμμίζοντας την απόσταση ανάμεσα στην καθημερινή αγωνία των ανθρώπων υπό κατοχή και την αδιαφορία του ευρύτερου κοινού. Αναδεικνύοντας τα προσωπικά βιώματα και τη συνολική εικόνα της κατοχής, το βιβλίο διαμορφώνει έναν νέο τύπο λογοτεχνίας μη φανταστικού, όπου η μαρτυρία, η ανάλυση και η αφηγηματική δεξιοτεχνία συνυπάρχουν.

Το έργο δεν περιορίζεται σε μια απλή καταγραφή· υποβάλλει, συγκινεί και διαφωτίζει, συνδυάζοντας το πνευματικό βάρος της τεκμηρίωσης με την καλλιτεχνική δύναμη της αφήγησης. Απευθύνεται τόσο στον ευαισθητοποιημένο αναγνώστη του λεγόμενου non fiction όσο και στον λογοτεχνικό αναγνώστη υψηλού επιπέδου. Η Aλμπανέζε ισορροπεί το βάρος της αλήθειας με τη γοητεία της λογοτεχνικής αφήγησης, προσφέροντας ένα έργο που είναι ταυτόχρονα μαρτυρία, λογοτεχνία και κοινωνικό σχόλιο. Μια πρόσκληση για τον αναγνώστη να παρακολουθήσει, να σκεφτεί και να αισθανθεί, με τρόπο που λίγα σύγχρονα έργα μπορούν να προσφέρουν.

_{Διαβάστε το άρθρο εδώ
γράφει ο Δ. Μαρίνος, Bookpress (09/02/2026)}

Παρουσίαση του βιβλίου στην αίθουσα εκδηλώσεων της ΕΣΗΕΑ (Παρασκευή 12 Δεκεμβρίου 2025). Ομιλητές: η συγγραφέας του βιβλίου Francesca Albanese, ειδική εισηγήτρια του ΟΗΕ για τα κατεχόμενα παλαιστινιακά εδάφη (βιντεοσκοπημένη ομιλία), Κλεονίκη Αλεξοπούλου (διδάσκουσα Τμήματος Οικονομικών ΕΚΠΑ, μέλος Διεθνούς Συντονιστικής Επιτροπής GSF – March to Gaza), Γιάνης Βαρουφάκης (καθηγητής Οικονομικής Θεωρίας ΕΚΠΑ, γραμματέας ΜέΡΑ25), Μαλάκ Ματάρ (Παλαιστίνια εικαστικός και συγγραφέας από τη Λωρίδα της Γάζας). Συντονίζει η Ναταλί Χατζηαντωνίου, δημοσιογράφος της Εφημερίδας των Συντακτών.