Εξώφυλλο & Δελτίο τύπου

1η Έκδοση: Νοέμβριος 2025
_{Παρουσιάσεις: Αθήνα Zátopek (16.12.2025)}

Δεκαεπτά άνθρωποι στην Κερατέα χάνουν τη ζωή τους ταυτόχρονα, κάτω από αδιευκρίνιστες συνθήκες. Στη ζούγκλα της Ονδούρας ο μοναδικός επιζών μιας αποστολής συνεχίζει με πάθος ένα ημιτελές ημερολόγιο. Νεαρός που επανήλθε από πνιγμό ξεκινά μια προσωπική σταυροφορία παρηγοριάς πενθούντων. Ένας κουμπάρος βυθίζεται στην παράνοια πριν από τον γάμο εξαιτίας μιας άκομψης φάρσας. Ψάχνοντας χώρο για την αποκομιδή πυρηνικών λυμάτων, δύο αδέλφια μοιράζονται μια νοσηρή αλήθεια. Ένας ποιητής και ένας παλαίμαχος του κατς, νεφροπαθείς και οι δύο, αναλογίζονται τις ήττες τους. «Μάστε κορίτσια τσάκαλα, βάψτε κόκκινα τα πουκάμισα» τραγουδούν οι γυναίκες στο Λεωνίδιο εν μέσω μιας αστυνομικής έρευνας γύρω από τρία μωλωπισμένα πτώματα. Δύο αδέλφια προσεγγίζουν την καρδιά του Βόρειου Πόλου σε αναζήτηση του χαμένου πατέρα τους.

Οκτώ παράδοξες ιστορίες στις οποίες οι ήρωες ανορθόδοξα διαχειρίζονται ακραίες υπαρξιακές κρίσεις· οκτώ δραματικές, παροξυσμικές καταστάσεις· μια τεταμένη αφήγηση που μυθολογεί στο μεταίχμιο λογικής και παράνοιας.

Διαβάστε εδώ στη book press ένα απόσπασμα από την ιστορία με τίτλο "Τσακώνικο πορνό".

Ο συγγραφέας μας συστήνει το βιβλίο του (Εφημερίδα των Συντακτών, επιμ. Μ. Φάις)
Είμαστε μικροί μπροστά στο μεγάλο

Οι χαρακτήρες των διηγημάτων της συλλογής αναζητούν διαρκώς το νόημα σε μια εποχή όπου όλα τα παραδοσιακά και ηθικά στηρίγματα έχουν αναλωθεί. Ζούμε στην εποχή του κενού, γι' αυτό και στην Κορυφή του Κόσμου, εκεί όπου διέρχεται ο άξονας της Γης, το μόνο που υπάρχει είναι μια μεγαλοπρεπής παγωμένη έρημος. Τα διηγήματα του τόμου είναι ηθελημένα μπαρόκ, εκτείνονται, βυθομετρούν την άβυσσο, ιχνηλατούν αντιδράσεις σε ακραίες, ακόμα και παράλογες καταστάσεις. Ή, τουλάχιστον, προσπαθούν. Κάθε ένα πραγματεύεται παραλλαγές του θεμελιακού άγχους μπροστά στον συντελεσμένο θάνατο των ιδεών και των πεποιθήσεων. Η απώλεια είναι τραυματική, ωστόσο πίσω από τη φόδρα της πραγματικότητας κάτι κινείται. Ζούμε με την πίεση του όγκου ενός αόρατου, άπειρου ωκεανού πάνω από το κεφάλια μας.
Συγγραφέας σημαίνει αναγνώστης. Η γραφή είναι το τελευταίο στάδιο της συγγραφής. Στην Κορυφή του Κόσμου επιχειρήθηκε μια συμπόρευση πολλών και διαφορετικών ρευμάτων. Το ύφος αλλάζει, το ζητούμενο όμως μένει πάντα το ίδιο. Πως είμαστε μικροί μπροστά στο μεγάλο. 

_{Εφημ. Συντακτών (25/10/2025)
επιμ.: Μισέλ Φάις}

Γράφει ο Γιάννης Καλογερόπουλος

Τρία χρόνια πριν με το καλοκαίρι στο έμπα, στη βοτσαλωτή παραλία, διάβασα το Χώμα στα μάτια, στα αυτιά, στο στόμα, το πρωτόλειο μυθιστόρημα του Ηλία Μπιστολά. Για κάποιο λόγο, τη θυμάμαι τη μέρα εκείνη, την αίσθηση της κάλμας, μια ασυνήθιστη νηνεμία, μια θάλασσα εντυπωσιακά γαλήνια, ένα σκηνικό απόκοσμο, καρέ από κάποια βόρεια θάλασσα, τρεις γλάροι να οργιάζουν, οι τουρίστες ακόμα δεν είχαν φανεί, οι ντόπιοι λουόμενοι ακόμα κρύωναν, και αν η επικράτηση του φυσικού μοιάζει, και είναι, συντριπτική, στην ανάμνηση αυτή, στο κάδρο βρίσκεται και το βιβλίο, η ανάγνωσή του, αυτό το γλυκόπικρο της γραφής, η χαμηλόφωνη αφήγηση απανωτών εκρήξεων, υπόκωφων μα συντριπτικών θραυσμάτων. Εκείνη τη μέρα, ή μια άλλη, έγραφα στο σημειωματάριο μου: για τον θόρυβο εκτός πόλης υπεύθυνη είναι η φύση, εντός του αστικού ιστού ο άνθρωπος. Κάπως διαισθητικά αυτή η σημείωση έχει να κάνει και με το βιβλίο εκείνο, την ανάγνωσή του κυρίως. Το περίμενα το δεύτερο βήμα του Μπιστολά, κάπως απογοητεύτηκα που δεν θα ήταν μυθιστόρημα αλλά μία συλλογή διηγημάτων, καθένας με τις ορέξεις του, όμως. (...) 

Οκτώ διηγήματα, μεσαίου και μεγάλου μεγέθους, συνθέτουν το Η κορυφή του κόσμου. Δεν είναι εύκολο να μιλήσεις για μια σειρά από διηγήματα, εκτός και αν αποφασίσεις να τα κοιτάξεις ένα ένα, να αναφερθείς στην πλοκή, να διακρίνεις χαρακτηριστικά, που εν συνεχεία ίσως γίνουν επαναλαμβανόμενα μοτίβα, και έτσι να φτάσεις ως την τελική απόφανση. (...) Έφτασα στα μισά της ανάγνωσης για να πάψω να διερευνώ το ερώτημα: γιατί ο συγγραφέας δεν δούλεψε περαιτέρω, ώστε να βγει ένα μυθιστόρημα από αυτά τα διηγήματα, τα υλικά έμοιαζαν να είναι εκεί, οι δυνατότητες επίσης. Και κάπου εκεί ένιωσα πως μοιράζομαι ένα κοινό εμβαδό με κάτι που συνείχε τα διηγήματα, πότε λιγότερο και πότε περισσότερο ορατό, σκεφτόμουν εμένα, την περαιτέρω απόλαυση που η μεγάλη φόρμα θα υποσχόταν και ίσως να ικανοποιούσε, δεν σκεφτόμουν τον συγγραφέα, δεν σκεφτόμουν τις ίδιες τις ιστορίες, είναι ίσως ένα σημείο των καιρών, αυτών που επικρατούν στη συλλογή αυτή σίγουρα, η ιδιωτεία, η αναγωγή του χαοτικού σύμπαντος σε εγωκεντρικό, η παρελκόμενη φαιδρότητα που η ομφαλοσκόπηση επισυνάπτει.

Όταν έπαψα να αναρωτιέμαι, ίσως από βαρεμάρα, ίσως γιατί σταδιακά και υποσυνείδητα την έπαιρνα την απάντησή μου, είδα μπροστά μου την αρετή της γραφής του Μπιστολά. Η αρετή αυτή έχει να κάνει ακριβώς με την απάντηση στο ερώτημα: γιατί δεν τα δούλεψες παραπάνω ώστε να τα αναπτύξεις; Η απάντηση είναι: τα δούλεψε παραπάνω απ' όσο ήταν απαραίτητο, τα δούλεψε με όρους μεγάλης φόρμας, πειθάρχησε στο γεγονός πως οι ιστορίες αυτές λειτουργούσαν καλύτερα στη μικρότερη φόρμα, κάθε ιστορία, άλλωστε, σε οδηγεί με τον τρόπο της. (...) Το αναρωτιόμουν, κατάλαβα αργότερα, γιατί αυτό που διάβαζα με ικανοποιούσε και επειδή με ικανοποιούσε ήθελα να κρατήσει παραπάνω· παιδικό συναίσθημα, ναι. Το αναρωτιόμουν γιατί τα υλικά και οι προϋποθέσεις ήταν εκεί. (...) Όταν έπαψα να αναρωτιέμαι, όλα έμοιαζαν καλώς καμωμένα ή ίσως επειδή όλα έμοιαζαν καλώς καμωμένα, έπαψα να αναρωτιέμαι. Το συναίσθημα, ωστόσο, εκείνου που ο Χέμινγουεϊ έλεγε φαινόμενο του παγόβουνου, ήταν διαρκώς παρόν, το εμβαδό κάθε ιστορίας εκτεινόταν πολλά τετραγωνικά γύρω και κάτω από την ορατή, τυπωμένη επικράτειά της. Ο Μπιστολάς είχε απαντήσει σε πολλά ερωτήματα, είχε γράψει πολλές παραπάνω σελίδες, εκεί δίνονταν οι λεπτομέρειες, το γενεαλογικό δέντρο, τα βιώματα, οι συνθήκες, τα ρούχα των προσώπων στην κλειστή ντουλάπα. Ύστερα αφαίρεσε το περιττό, ο,τι περίσσευε ή ο,τι δεν εξυπηρετούσε. Λένε πως το δύσκολο είναι να σβήσεις και ο Μπιστολάς μοιάζει να έσβησε πολύ. Η έμπνευση ποτέ δεν είναι αρκετή, η πρωτότυπη ιδέα, οι ανατροπές και τα ευρήματα, επίσης, πόσο μάλλον το ταλέντο ή η δουλειά. Και τα διηγήματα, ως είδος, πάσχουν από την ψευδαίσθηση πως κάτι από όλα τα παραπάνω μπορεί να είναι αρκετό. Η σύνθεση των παραπάνω, ιδιαιτέρως ορατή και αναγνωρίσιμη, είναι που συνέχει τη συλλογή, που καθιστά στην προκειμένη εκδοχή τον Μπιστολά διηγηματογράφο, πως αυτά δεν είναι τα υπολείμματα από μυθιστορηματικές απόπειρες (...). 

Τη μέρα που διάβαζα το μυθιστόρημά του, ή μια άλλη, έγραφα στο σημειωματάριο μου: για τον θόρυβο εκτός πόλης υπεύθυνη είναι η φύση, εντός του αστικού ιστού ο άνθρωπος· το τελευταίο διήγημα, "Κάτω από το σέλας", ήρθε, τρία χρόνια μετά, να ενισχύσει τον δεσμό εκείνο. Σε καμία περίπτωση δεν ισχυρίζομαι πως Η κορυφή του κόσμου αναπροσάρμοσε τις αναγνωστικές μου προτιμήσεις, λέω απλώς πως δεν θα απογοητευόμουν αν και το επόμενο βιβλίο τού Μπιστολά ήταν μια συλλογή διηγημάτων.

_{Διαβάστε όλη την παρουσίαση εδώ
Γ. Καλογερόπουλος, 18.12.2025, no14me.blogspot.com}

Παρουσίαση στο Βήμα
Συμπυκνωμένες εκρήξεις μιας αφανούς ενέργειας
Τα διηγήματα της συλλογής του Ηλία Μπιστολά παρουσιάζουν χαρακτήρες οι οποίοι βιώνουν κρίσιμες, παροξυσμικές καταστάσεις που υπερβαίνουν τις δυνατότητές τους 

Πώς να ταιριάξει κανείς τελείως διαφορετικές μεταξύ τους θεματικές, να εντάξει την κάθε μία ξεχωριστά σε όμορο αφηγηματικό κλίμα, επινοώντας και την αντίστοιχη γλώσσα, και να συστεγάσει εν συνεχεία τόσο ετερογενείς μονάδες σε μια ενιαία συλλογή διηγημάτων; Την απάντηση θα δώσει ο Ηλίας Μπιστολάς με το δεύτερο πεζογραφικό του βιβλίο, την Κορυφή του κόσμου, η οποία έρχεται μετά το μυθιστόρημα Χώμα στα μάτια, στα αυτιά, στο στόμα (2022), που έχει κερδίσει ήδη τους επαίνους της κριτικής. Aς δούμε τα ερωτήματα στα οποία απαντούν τα διηγήματά του, όπως τα θέτει ο συγγραφέας. Πώς διαμορφώθηκαν οι συνθήκες ενός πολύνεκρου δυστυχήματος στην Κερατέα; Τι έχει να πει στο ημερολόγιό του ο μοναδικός επιζών μιας αποστολής στη ζούγκλα της Ονδούρας; Πώς θα παρηγορήσει κάποιος που μετά βίας διασώθηκε από πνιγμό μια στρατιά πενθούντων; Για ποιον λόγο ένας κουμπάρος καταλήγει στην τρέλα; Τι συμβαίνει με έναν χώρο αποκομιδής λυμάτων; Πώς θα συναντηθούν ένας ποιητής κι ένας παλαίμαχος του κατς; Τι τραγουδούν οι γυναίκες γύρω από τρία μωλωπισμένα πτώματα στο Λεωνίδιο; Και πώς εξαφανίζεται ο πατέρας δύο νέων μέσα στον πάγο του Βόρειου Πόλου; 
Οι άνθρωποι που ζωντανεύουν στις ιστορίες του Μπιστολά ζουν κρίσιμες- «παροξυσμικές» κατά τον δικό του χαρακτηρισμό - καταστάσείς, αντιμετωπίζοντας κάτι το οποίο υπερβαίνει σαφώς την εμπειρία και τις πρακτικές τους δυνατότητες. Κι εδώ βλέπουμε τον συγγραφέα να περνάει από την περιπετειώδη αφήγηση, από την επιστολική λογοτεχνία και από τις εικόνες κοινωνικού πανικού σε διηγήσείς που παραπέμπουν στον Πόου και στον Ιούλιο Βερν ή να μεταπηδά από την υπόγεια ειρωνεία στο υπαρξιακό άγχος, το οποίο ταυτίζεται άλλοτε με τον σωματικό πόνο και άλλοτε με τον ψυχικό παραδαρμό, αν όχι ταυτοχρόνως και με τα δύο.
Δεν πρόκειται μόνο για στυλιστική ικανότητα και για γλωσσική δεξιοτεχνία, αλλά για τη λογοτεχνική ευφυΐα του Μπιστολά η οποία παρεισδύει στα διάκενα και στίς αποσιωπήσεις των ιστοριών του, προκαλώντας συμπυκνωμένες εκρήξεις μιας αφανούς, κρυμμένης ενέργειας. Μια τέτοια ενέργεια δυναμώνει τώρα το συγγραφικό του στίγμα. 

_{Βήμα της Κυριακής  (21/12/2025)}

Παρουσίαση της συλλογής διηγημάτων του Ηλία Μπιστολά "Η κορυφή του κόσμου" στο βιβλιοπωλείο-καφέ Ζátopek. Για το βιβλίο μίλησαν οι: Σοφία Αυγερινού (συγγραφέας-μεταφράστρια), Χρήστος Νάτσης (δημοσιογράφος) και ο συγγραφέας.

Δείτε το προηγούμενο βιβλίο του Ηλία Μπιστολά: